Μότσαρτ, ο σύγχρονός μας

Όταν το 1810 ο μεγάλος γερμανός λογοτέχνης και μουσικός Ε.Τ.Α. Χόφμαν έγραφε πως ο «Μότσαρτ εκφράζει την υπεράνθρωπη, μαγική ποιότητα που κατοικεί στον εσωτερικό εαυτό μας» δεν φανταζόταν πως δύο αιώνες αργότερα η σκέψη του θα εξακολουθούσε να μας αγγίζει τόσο βαθιά.

Ο Μότσαρτ που ονομάστηκε «αγαπημένος των θεών», δεν υπήρξε παιδί «θαύμα» μόνον ως παιδική μεγαλοφυία αλλά και γιατί, απροσπέλαστος από την σύμβαση και την κοινοτοπία, μπορούσε να κινείται σαν παιδί με τη μεγαλύτερη άνεση ανάμεσα στην απλότητα και το θαυμαστό: Αυτό το θαυμαστό στοιχείο που ενδημεί στην πιο βαθιά πνευματική μας υπόσταση.

Το παραβατικό αυτό παιδί, που δεν συμβιβαζόταν με την ομοιομορφία, που μέσα από την μεγαλοφυή τέχνη του, με πρώτη ύλη την ακόρεστη δημιουργικότητά του, ήξερε κάθε στιγμή να ξανακερδίζει την αθωότητά του, είναι σύγχρονός μας. Μας μαθαίνει να τον ακολουθούμε ανάμεσα στην πιο ακηλίδωτη χαρά και την πιο ειλικρινή μελαγχολία.

Αυτό το παιδί λοιπόν, ο ανατρεπτικός Μότσαρτ, συμφιλιώνοντας τις πιο αντίθετες εκφραστικές δυνάμεις μέσα από πολύπλοκες ισορροπίες, δεν έχει καμία σχέση με τους δασκάλους που, θρονιασμένοι ανάμεσα στα βιβλία, αναζητούν τη σοφία. Είναι η ζωντανή σχέση, ο ζωντανός διάλογος με μια άλλη τάξη πραγμάτων μέσα μας, εκεί όπου το θαυμαστό έχει ιδιαίτερη θέση.

Το κεντρικό θέμα στο πρώτο μέρος του Κοντσέρτου για πιάνο KV 482 που θα παιχτεί στην συναυλία της 25ης Μαΐου είναι ένα εξαιρετικά δυνατό, εκτενές και πλούσια ενορχηστρωμένο έργο και έχει άμεση αναφορά στο θέμα της πρώτης συμφωνίας που ο μικρός Μότσαρτ έγραψε σε ηλικία μόλις οκτώ ετών.

Το συμβολικό στοιχείο της συναυλίας αυτής είναι η σύμπραξη με την Ακαδημία Νέων Μουσικών της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών. Νομίζω ότι η μουσική είναι πάντα νέα και κυοφορεί το αναπάντεχο. Έτσι, αν είναι αλήθεια αυτό, τότε μπορούμε όλοι εμείς κι ο Μότσαρτ, γιατί όχι, για μισή ώρα να είμαστε μαζί, σύγχρονοι συνοδοιπόροι.

Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου